Nguyễn Thanh Giang
Sáng
19 tháng 3 năm 2013 chuông điện thoại reo. Một giọng phụ nữ thanh nhẹ:
- Cháu là Y. ở Bộ Công an. Sáng nay bác
có nhà không? Có các anh ấy muốn đến thăm và hỏi bác mấy chuyện.
Hơn
nửa giờ sau tôi phải tiếp ba cán bộ của Bộ Công an, trong đó có người phụ nữ
vừa gọi điện. Họ không gay gắt lắm. Có người khá giỏi tiếng Anh (Ít nhất là hơn
tôi). Tôi
“được” thẩm vấn xoay quanh năm vấn đề:
Vấn đề thứ nhất –
- Bác có ký tên vào bản Kiến nghị Sửa đổi
Hiến pháp của 72 vị này không?
- Có
- Bác đồng ý với những gì đã viết trong
Bản Kiến nghị chứ?
- Tôi đồng ý về cơ bản
- Thế còn những gì bác chưa thật nhất
trí?
- Tôi không nhớ lắm
- Xin
đọc lại để bác nghe nhé …..
- Thế thì tôi đồng ý hoàn toàn
Vấn đề thứ hai –
- Họ đưa ra các bài mới viết của tôi, rút
từ mạng, in trên giấy đẹp và yêu cầu tôi ký xác nhận: “Sửa đổi Hiến pháp thế
nào? Vì sao phải bỏ Điều 4?”, “Sửa đổi hiến pháp Việt Nam phải bắt đầu với việc
bỏ Điều 4”, “Ông Nguyễn Phú Trọng rất hàm hồ”, “Thành lập “Quỹ Hỗ trợ Dân chủ
Việt Nam””.
- Tôi ký ngay.
Vấn đề thứ ba –
- Từ ngày Góp ý Dự thảo Hiến pháp bác đã
trả lời phỏng vấn các đài RFI, RFA, BBC, hãng AFP, chương trình phát thanh Từ
Cánh Đồng Mây …..?
- Tôi chỉ khẳng định được rằng đã trả lời
năm cơ quan thông tấn vừa kể đầu tiên, các tên kể sau tôi không khẳng định
được; hoặc vì không biết, hoặc vì không nhớ.
- Bác tuổi cao nên có thể không nhớ nhưng
nói không biết thì nghe hơi lạ!
- Nhiều lúc họ gọi điện thoại đến hỏi ào
ào, tôi phải trả lời ào ào. Khi mệt quá tôi đành tự động cắt. Nói thật, những
cuộc phỏng vấn cưỡng bức như vậy làm tôi rất khổ. Không trả lời thì bất lịch
sự. Trả lời thì đầu óc rất căng thẳng, mệt mỏi. Không thể nói chung chung, nhạt
nhéo nhưng nhỡ lời thì dễ bị quy tội mà không cãi lại được.
Vấn đề thứ tư –
- Bác có đọc ba bài viết của Nguyễn
Phương Anh trong đó có nói đến bác?
- Cách đây hơn tuần nhà văn Trần Khải
Thanh Thủy báo cho tôi về các bài viết đó. Tôi bảo Thủy đọc cho tôi nghe. Đọc
xong cô ấy bảo cô ấy sẽ viết bài phản bác những chi tiết bịa đặt. Tôi đề nghị,
đừng đôi co làm gì. Những người đọc có tri thức người ta hiểu đấy mà. Hãy tin ở
công chúng.
Sau đó vài ngày ai đó lại email các bài
đó cho tôi. Không biết hai hay ba bài, nhưng tôi đã delate, không đọc.
- Nhưng bác trả lời thế nào khi NPA nói
bác là Việt Tân gạo cội đã từng giới thiệu TKTT vào Việt Tân và đã cắt cử một
số ra nước ngoài dự các lớp tập huấn do Việt Tân tổ chức?
- Ai cũng biết tôi thân Nguyễn Gia Kiểng
và từng phối hợp chặt chẽ với Tập hợp Dân chủ Đa nguyên để khai sinh và duy trì
tờ bán nguyệt san Tổ Quốc đã được gần bẩy năm. Tôi tin công an biết đã là Việt
Tân gạo cội thì không thể chơi thân đến mức “tặng” THDCĐN cả một tờ tập san đang
có uy tín nhất nhì ở trong nước.
Tôi đóan định được thế lực nào đã kích
động và xúi bẩy Nguyễn Phương Anh nói và viết như vậy.
- Nhưng có bằng chứng rằng bác cũng quan
hệ thân thiết với Việt Tân?
- Các bạn có thấy tôi thân với cả chính
“công an Việt cộng” không?
(Các bạn có biết tôi tin rằng sau này, và
có thể rất gần đây thôi, nếu có ai muốn tìm hiểu để viết về tôi thì ai sẽ là
người cung cấp tư liệu chính xác và đánh giá đúng đắn về tôi hơn cả không? ……
Chính là các anh các chị. Song, điều tôi tin là phải đến lúc ấy cơ. Bây giờ mà
nói thật về tôi thì không những mất lon mất gạch mà có thể mất cả cơm con)
Tôi thân với Việt Tân trước khi quen biết
THDCĐN. Cách đây gần hai chục năm, chủ tịch đảng Việt Tân Đỗ Hoàng Điềm từng đi
phiên dịch cho tôi trong mấy buổi tại văn phòng đại biểu quốc hội Ed Royce ở California
Sau mấy ngày làm việc đó tôi đã đến viếng
mộ thân sinh Đỗ Hoàng Điềm.
- Bác quan hệ phóng túng quá và hơi mất
cảnh giác?
- Sao mà phải cảnh giác tới mức cự tuyệt
vô điều kiện với người này người kia. Tôi đã từng nói với một số quan chức an
ninh tương đối bự rằng tôi tiếp các anh cũng như tiếp CIA. Không dễ biến tôi
thành tay sai cho bất cứ thế lực nào. Điều này thì hẳn các anh đã tự chiêm
nghiệm được. Có chăng, đối tượng tiếp súc bị tôi cảm hóa bằng chính sự thuyết
phục của tôi.
Vấn đề thứ năm –
- Bác tung bài “Thành lập “Quỹ Hỗ trợ Dân
chủ Việt Nam”” lên mạng để kêu gọi đóng góp ý kiến cho chủ trương thành lập,
kêu gọi đóng góp cho Quỹ, kêu gọi tham gia làm thành viên của Quỹ…
- Vâng
- Bác có thấy như vậy là phạm pháp không?
- Không! Tôi thành lập Quỹ để trợ giúp
các tù nhân lương tâm đang bị tù tội nên bản thân và gia đình bị khốn đốn. Vậy
là nhân đạo. Trợ giúp các hoạt động cải thiện môi trường dân chủ tức là giúp nhà
nước xây dựng một đất nước giầu mạnh, dân
chủ, văn minh.
- Ai cho bác làm, đấy là việc của Nhà
nước.
- Nhà nước làm không xuể thì “Nhà nước và
Nhân dân cùng làm”. Các anh các chị thấy đấy, nhà nước “nuôi” mà các anh các
chị đã được đầy đủ đâu. Nông dân và công nhân thì quá khổ. Bệnh nhân vào bệnh
viện thì tàn tệ hơn đi tù ở các nước tư bản ….
Vả lại, nếu tôi huy động được nhiều ngoại tệ
rót vào trong nước thì phải xem là tôi có công chứ.
- Bác xin cho người ta nhưng bác có nắm vững
người ta dùng tiền ấy làm việc xấu hay tốt thế nào đâu?
- Tôi đẻ đứa con ra. Nếu nó trở thành bác
học, thành anh hùng thì tôi thơm lây. Nếu nó cướp của, giết người thì cũng
không ai nỡ trừng phạt tôi.
Như
tôi đã nói, người xin và người cho đều không có tội. Người cho nên được biểu
dương; người nhận, kể cả xin đều đáng thương cảm. Huống chi tôi chỉ đi xin hộ.
- Nhưng bác động viên đông đảo đua nhau
“làm dân chủ” để được tài trợ
- Ai dấn thân “làm dân chủ” chỉ vì tiền
thì họ có chết cũng đáng thôi
- Bác già rồi, con cháu, nhà cửa thế này
là đề huề lắm rồi, nhiều quan chức mơ không được. Bác nên tĩnh dưỡng, đừng ôm
rơm nặng bụng, có khi mang vạ vào thân. Mà bác từng thấy đấy, bác xin tiền,
nhận tiền cho người này, người khác nhưng được mấy người mang ơn, thậm chí họ
còn phỉ báng bác, tố cáo bác.
- Người chỉ úp mặt vào cái máng hạnh phúc
gia đình thì không hơn con lợn. Tôi đã từng làm phúc mà phải tội, đã từng bị
các “đồng chí” vu oan đến nối tưởng như rồi đây chết không nhắm mắt được, nhưng
tôi biết ở đâu cũng có người tốt, kẻ xấu. Những người cộng sản xưa kia cũng đã
từng đấu đá nhau quyết liệt, thậm chí bán nhau cho thực dân Pháp. Nhưng rồi họ
vẫn làm được Cách mạng Tháng Tám đấy thôi. Hãy tin vào quảng đại, tin vào lịch
sử.
*
Vào
cuộc họ dự kiến nhiều buổi nhưng hết buổi sáng họ đã đưa tôi ký biên bản. Không
biết rồi sẽ như thế nào?
Sáng
22 tháng 3 năm 2013 công an lại hẹn đến.
Dù
biết là chỉ mình tôi phải làm việc với công an nhưng không hiểu sao vợ tôi hủy
buổi gặp mặt nhóm cựu sinh viên khoa Văn; con trai tôi bố trí làm việc ở nhà
chứ chưa lên văn phòng Công ty; anh cu Pi – cháu nội non hai tháng tuổi của tôi
– vốn ngủ khì rất muộn bỗng thao thức, ọ ẹ.
Hôm
nay “hội thảo” ba vấn đề.
MỘT
–
- Hôm trước bác bảo nếu có công văn đóng
dấu đỏ của cấp có thẩm quyền gửi bác thì bác mới xét lại chủ trương thành lập
“Quỹ Hỗ trợ Dân chủ Việt Nam”; cấp trên bảo bác phải có thư xin thì mới có công
văn trả lời.
- Tôi có xin mở công ty quốc doanh hoặc
xin được làm quan chức đâu
- Thành thật khuyên bác đừng làm, lôi
thôi lắm.
- Vâng, để tôi đắn đo giữa lương tâm với
sự hèn yếu của tuổi già
- Mà bác thấy đấy, những người mà bác gọi
là tù nhân lương tâm có khổ sở hơn những tù nhân khác đâu, sao bác không quan
tâm tới những người khác?
- Tù nhân lương tâm là những người vì
lương tâm mà bị tù. Tôi chỉ quen biết những người này. Nghe họ đến kể về những
ngày tù tội tôi không cầm được nước mắt. Khi ở trong tù tôi được ăn ở sướng hơn
hẳn họ mà tôi đã tuyệt thực đến 12 ngày, còn định đập đầu vào tường tự tử …
Những người như Phạm Hồng Sơn, Nguyễn văn
Đài, Lê thị Công Nhân …. nếu không bị tù thì bây giờ họ làm cho công ty hoặc cơ
quan nước ngoài lương tháng ít nhất nghìn đô, Nguyễn Vũ Bình không làm cho Tạp
chí Cộng sản thì làm báo khác cũng mươi triệu là ít …. Vậy mà bây giờ họ thất
cơ lỡ vận, trong khi cùng trang lứa con ông cháu cha thì trở thành đại gia ném
tiền qua cửa sổ …
- Dẫu sao bác cũng không nên làm đâu bác
ạ!
HAI
–
- Hình như hôm nay bác vẫn triệu tập họp
Câu lạc bộ của bác ở đây?
- Câu lạc bộ gì đâu. Mọi người thỉnh
thoảng ghé thăm tôi. Tôi rất quý bạn bè, rất thích giao tiếp nhưng lại phải
tiết kiệm thời gian. Từ trẻ tôi đã biết năng suất tư duy của mình không cao nên
phải lấy cần cù bù khả năng. Bây giờ thời gian Trời Phật dành cho tôi càng
không còn bao nhiêu nữa. Suốt từ bẩy tuổi đến nay tôi duy trì thể dục hầu như
thường xuyên. Sau khi nghỉ hưu tôi nâng số buổi thể dục lên hai lần một ngày
nhưng phải bố trí thể dục đúng lúc 6 giờ sáng và 6 giờ chiều để có thể vừa tập
thể dục vừa nghe thời sự qua chiếc radio xách tay. Tôi hẹn nhiều người cùng đến
chỉ để đỡ phải tiếp rải rác. Tuổi chúng tôi bây giờ thì còn âm mưu gì được, ý
đồ gì được, tổ chức gì được.
- Các bác đến thăm nhau vài ba người thì
được. Tụ tập đông người ở đâu chứ ở nhà bác là điểm rất nhạy cảm thì không được
đâu bác ạ.
BA
–
- Bác đã hoàn thành cuốn “Đêm dày lấp
lánh” chưa bác nhi?
- Tôi vừa edite xong
- Sách có dày không bác?
- Khoảng gần một nghỉn trang
- Bác nói về vấn đề gỉ?
- Về những nhân vật đã có đóng góp tích
cực cho tiến trình dân chủ hóa Việt Nam trong lịch sử như Nguyễn Du, Nguyễn
Trãi, Nguyễn Trường Tộ, Phan Châu Trinh …. cho đến đương đại.
- Bác định đưa nhà xuất bản nào?
- Chắc bây giờ chưa nhà xuất bản nào
trong nước dám nhận nhưng hy vọng đứa con tinh thần ấy của tôi sẽ được tung
tăng trên giải đất hình chữ S này trong tương lai gần.
- Bác đã có lời tựa chưa và có thể cho
xem được không?
- Được ạ
- Dẫu thế nào đi nữa, khi chưa được phép
xuất bản thì bác đừng cho lưu hành trong nước nhé.
- Lúc ấy chưa kịp đem trình nhưng xin
chép Lời tựa cuốn “Đêm dày lấp lánh” ra đây để cùng xem xét xem có nên cấm không:
“Lịch sử Việt Nam thường được trình bầy bằng
chuỗi các sự kiện qua từng thời kỳ, đại thể như:
Thế kỷ thứ 7 trước công nguyên Hùng Vương lập
nước Văn Lang. Năm thế kỷ sau, từ ngày Mỵ Châu dâng thành Cổ Loa, nước ta chìm
vào vòng Bắc thuộc suốt một nghìn năm, cho đến khi Ngô Quyền đánh tan quân Nam
Dưới triều phong kiến, lịch sử lần giở các
trang: Đinh, Lê, Lý, Trần … với các chiến công lừng lẫy: Lý Thường Kiệt chặn
đứng 30 vạn quân Tống trên phòng tuyến sông Như Nguyệt; quan quân nhà Trần ba
lần đánh thắng Nguyên Mông; Quang Trung đại phá quân Thanh ……
Tạc sâu vào
tâm trí học trò nếu không phải là những trận chiến chống ngoại xâm cam go thì
cũng là chuyện thóan đoạt vương triều: Thái sư Trần Thủ Độ ép Lý Chiêu Hoàng
nhường ngôi cho chồng, diệt Lý lập Trần …; chuyện nội chiến: Trịnh Nguyễn phân
tranh ….
Trong khi đó
những cải cách xã hội qua từng triều đại, kể cả cuộc cải cách toàn diện đầu
tiên trong lịch sử của Hồ Quý Ly với các chủ trương hạn điền, hạn nô … nhằm xóa
bỏ đặc quyền và thế lực của tầng lớp quý tộc mở đường chấn hưng đất nước cũng
rất mờ nhạt trong ký ức học trò.
Hết thời
phong kiến, từ ngày ĐCSVN nắm quyền lãnh đạo thì học trò được dạy và người dân
Việt Nam chủ yếu cũng chỉ được ghi tạc những chiến tích vang dội: Cách mạng
Tháng Tám, Chiến thắng Điện Biên Phủ, Đại thắng 30 tháng 4 …
Người ta cứ
chê học sinh Việt Nam bây giờ rất dốt về sử, trong khi đầu óc các em bị nhồi
nhét ngổn ngang không biết bao nhiêu địa danh chiến trận: xưa là Ải Chi Lăng,
Gò Đống Đa ..., nay là Nà Ngần, Đông Khê, Vạn Tường, Đồng Xoài …; không biết
bao nhiêu anh hùng, tướng sỹ: xưa là Hai Bà Trưng, Trần Quốc Tuấn…, nay, không
chỉ Võ Nguyên Giáp mà phải nhớ cả Phan Đình Giót, Lê Văn Tám, Nguyễn Chí Thanh
…
Sao lịch sử
Việt Nam
Hầu như
không lịch sử nước nào lại chất chứa nặng nề toàn những tên tuổi vua quan,
tướng tá như lịch sử nước ta.
Được biết,
cuốn “Khái quát lịch sử Hoa Kỳ” do Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ quảng bá gồm những
chương mục như sau:
Chương 1: Nước Mỹ thời lập quốc, Chương 2: Thời kỳ thuộc địa, Chương 3: Chặng đường giành độc lập, Chương 4: Xây dựng một chính phủ quốc gia, Chương 5: Mở rộng sang phía Tây và sự khác biệt giữa các vùng,
Chương 6: Xung đột địa phương, Chương 7: Nội chiến và công cuộc tái thiết, Chương 8: Tăng trưởng và cải cách, Chương 9: Bất mãn và cải cách, Chương 10: Chiến tranh, thịnh vượng và suy thoái, Chương 11: Chính sách kinh tế mới và Chiến tranh Thế giới thứ hai,
Chương 12: Nước Mỹ sau chiến tranh, Chương 13: Những thập niên của sự thay đổi 1960-1980, Chương 14: Chủ nghĩa bảo thủ mới và trật tự thế giới mới,
Chương 15: Cây cầu bắc sang thế kỷ XXI.
Cuốn lịch sử
Thái Lan cũng chỉ bao gồm các chương:
Chương 1: Thời kỳ đầu, Chương
2: Vương quốc Sukhothai,
Chương 3: Vương quốc Ayutthaya,
Chương 4: Vương triều Chakri,
Chương 5: Thời kỳ 1763-1932,
Chương 6: Chế độ quân sự,
Chương 7: Nền dân chủ.
Không như nhiều nước
khác, sử sách, giáo trình lịch sử Vỉệt Nam chủ yếu viết về các vua quan, tướng
lĩnh, triều chính mà ít thấy bóng dáng nhân sinh, tồn tại xã hội, tiến hóa dân
tộc …
Muốn tìm hiểu tiến trình
xã hội, đời sống dân tộc người ta phải tìm đến các cuốn sách lịch sử chuyên
biệt như: “Việt Nam văn hóa sử cương” của Đào Duy Anh (1933), “Văn minh Việt
Nam” của Nguyễn Văn Huyên (1944), “Lịch sử mỹ thuật Việt Nam” của Nguyễn Phi
Hoanh, “Lịch sử kiến trúc Việt Nam” của Ngô Huy Quỳnh, “Sơ lược lịch sử nhà
nước và pháp quyền Việt Nam” của Đinh Gia Trinh, “Lịch sử tư tưởng Việt Nam”
của Viện Triết học, “Lịch sử thủy lợi Việt Nam” của Phan Khánh, “Tìm hiểu nông
cụ cổ truyền Việt Nam” của Ngô Đức Thịnh, “Lịch sử Phật giáo Việt Nam” của Viện
Triết học …
Tôi ước ao sẽ có một
cuốn lịch sử về “Tiến trình Dân chủ hóa Việt Nam
Giá mà quỹ thời gian cá
nhân còn đủ rộng dài, tôi quyết tiếp tục học, tiếp tục đọc, tiếp tục khảo sát
để đảm đương cho được việc này.
Do trình độ hạn chế và
điều kiện không cho phép, cuốn sách nhỏ này chỉ bao gồm các bài viết về thân
thế và công trạng của một số nhân vật có đóng góp cho tiến trình dân chủ hóa
Việt Nam
Về bố cục, các nhân vật
lịch sử trước Cách mạng Tháng Tám được xếp theo thứ tự thời gian, từ sau đó thì
xếp theo tên người qua thứ tự bảng chữ cái.
Hy vọng cuốn sách không
chỉ góp phần vinh danh những anh hùng, chiến sỹ … bằng trí tuệ tiên phong và
lòng dũng cảm đáng kính phục đã có đóng góp quý giá cho công cuộc dân chủ hóa
nước nhà mà sẽ là tư liệu được tham khảo cho một trong những cuốn sách lịch sử
rất cần có ở Việt Nam”.
Hà Nội 24
tháng 3 năm 2013
Nguyễn Thanh Giang
Số nhà 6 – Tập thể Địa Vật lý Máy bay
Trung Văn – Từ Liêm- Hà Nội
